De evolutie van afval op het openbaar domein in Leuven

Eeuwenoud springlevend
16 maart 2020
De ene democratie is de andere niet
6 november 2020

De evolutie van afval op het openbaar domein in Leuven

Afval kunnen we ruwweg indelen in drie categorieën: bedrijfsafval, huishoudelijk afval en afval op het openbaar domein. Een analyse van deze laatste categorie geeft boeiende resultaten.

[docxpresso file=”https://www.thomasvanoppens.be/wp-content/uploads/2020/04/graf-1.odt” comments=”true” SVG=”true”]

Hoewel er in deze categorie een duidelijke stijging is geweest tot 2017, zien we in het laatste jaar een zeer duidelijke daling. Laten we dieper ingaan op deze cijfers.

Vuilnisbakjes

Leuven telt meer dan 1300 vuilnisbakjes voor voorbijgangers om hun afval in achter te laten. Zij staan strategisch geplaatst op de drukste locaties. Onze vuilnisbakjes zijn het meest populair in de zomermaanden van mei tot en met september. De grafiek hieronder geeft de gemiddelde gewichten per maand weer over de afgelopen 5 jaar.

[docxpresso file=”https://www.thomasvanoppens.be/wp-content/uploads/2020/04/graf-2.odt” comments=”true” SVG=”true”]

Als we over de jaren heen kijken zien we ook hier, net als in het algemeen, eens sterke daling van de hoeveelheid afval in het laatste jaar.

[docxpresso file=”https://www.thomasvanoppens.be/wp-content/uploads/2020/04/graf-3.odt” comments=”true” SVG=”true”]

Hoe komt dat? Niet alle afval in onze vuilnisbakjes is daar op zijn plaats. Onze vuilnisbakjes zijn helaas vaak een dumpplaats voor huishoudelijk afval. Om deze praktijk tegen te gaan heeft de stad begin 2019 een analyse gemaakt van het afval in de vuilnisbakken en gekeken waar er disproportioneel veel huishoudelijk afval aanwezig was. De vuilnisbakken met veel huishoudelijk afval en weinig voorbijgangersafval hebben we verwijderd. Dit kan direct een stuk van de daling in 2019 verklaren.

Zwerfvuil en sluikstort

Men zou kunnen vermoeden dat het verwijderen van deze vuilnisbakjes leidt tot meer sluikstort, maar dat klopt niet volgens de cijfers. Zo zien we dat de hoeveelheid zwerfvuil (het afval dat op straat gevonden wordt door de straatvegers) en de hoeveelheid sluikstort (afval dat duidelijk moedwillig achtergelaten is) niet toeneemt. Sterker nog, er vond de afgelopen twee jaren een sterke daling plaats van deze fractie waarbij de daling in 2019 het sterkste was.

[docxpresso file=”https://www.thomasvanoppens.be/wp-content/uploads/2020/04/graf-4.odt” comments=”true” SVG=”true”]

Deze daling laat zich voor een stuk verklaren door de strengere aanpak rond sluikstorten, waarbij elke vorm van sluikstort onderzocht wordt op persoonsgegevens en de politie actief controleert. Ook de aankondiging van de mobiele camera’s om sluikstorters op heterdaad te betrappen kent waarschijnlijk zijn effect.

Een ander onderdeel van sluikstort waarvan we wel aparte cijfers kennen, is de hoeveelheid sluikstort aan glascontainers. De daling in deze categorie is procentueel het meest drastisch: op twee jaar tijd is de sluikstort aan glascontainers meer dan gehalveerd. De redenen hiervoor zijn voor een stuk al hierboven gegeven, maar een andere belangrijke factor is het ondergronds plaatsen van deze containers. Door deze nettere omgeving waarin overtreders zich niet meer kunnen verbergen achter een grote glasbak, zorgt voor gevoelig lagere hoeveelheden sluikstort.

[docxpresso file=”https://www.thomasvanoppens.be/wp-content/uploads/2020/04/graf-5.odt” comments=”true” SVG=”true”]

Het belang van verborgen te zijn wordt ook aangetoond als we kijken naar de evolutie over een gemiddeld jaar. Hier zien we dat sluikstort toeneemt met een piek in december. We vermoeden dat sluikstorters in de zomermaanden moeilijker hun misdrijf kunnen plegen doordat er meer mensen buiten komen en het langer licht is. Vanaf september neemt de sluikstort toe met een piek in de donkerste maand, december. Aan het begin van het jaar daalt de hoeveelheid sluikstort terug, waarschijnlijk omdat de opgespaarde hoeveelheden sluikstort van de zomermaanden reeds gestort zijn. De grafiek hieronder bevat gemiddelde over de afgelopen 5 jaar.

[docxpresso file=”https://www.thomasvanoppens.be/wp-content/uploads/2020/04/graf-6.odt” comments=”true” SVG=”true”]